Evidence-based werken met geboorteplannen

Voorbereiding, communicatie en gezamenlijke besluitvorming rondom de bevalling

“Ik wil geen knip.”

“Ik wil geen schedelelektrode.”

“Voor alle interventies wil ik eerst uitleg en toestemming geven.”

Wat gebeurt er bij jou als je dit in een geboorteplan leest?

Misschien denk je: fijn, iemand heeft goed nagedacht over wat belangrijk is.
Misschien denk je: lastig, want hoe ga ik dit waarmaken in de praktijk?
Of misschien merk je irritatie, spanning of ongemak: alsof je professionele oordeel alvast ter discussie wordt gesteld.

Geboorteplannen zijn bedoeld om voorbereiding, communicatie en autonomie te ondersteunen. Toch leiden ze in de praktijk regelmatig tot spanning. Zorgverleners kunnen ze ervaren als onrealistisch, dwingend of tijdrovend. Zwangeren kunnen juist teleurgesteld raken als hun plan niet wordt besproken, verkeerd wordt geïnterpreteerd of “overboord gaat” zodra de bevalling anders loopt.

Het probleem zit meestal niet in de intentie. Niet bij de zwangere. Niet bij de zorgverlener. Het probleem zit vaak in de vragen die worden gesteld, de verwachtingen die ontstaan, de context die ontbreekt en de manier waarop het geboorteplan wordt gebruikt.

Deze scholing helpt je om daar anders naar te kijken.

Van wensenlijst naar professioneel gesprek

Een geboorteplan is pas zinvol als het méér doet dan voorkeuren verzamelen.

Een goed gesprek over een geboorteplan helpt om te ontdekken:

• wat iemand nodig heeft om zich veilig, gehoord en gesteund te voelen;
• welke verwachtingen realistisch zijn en welke bijstelling vragen;
• waar spanning, angst of eerdere negatieve ervaringen meespelen;
• welke informatie iemand nodig heeft om beslissingen te kunnen nemen;
• hoe zorgverleners kunnen blijven aansluiten, ook als de bevalling anders loopt.

In deze nascholing leer je geboorteplannen niet zien als “lijstje met wensen”, maar als aanleiding voor een professioneel gesprek over voorbereiding, communicatie en gezamenlijke besluitvorming.

Wat leer je?

Na deze scholing kun je:

• uitleggen waarom geboorteplannen in de praktijk soms tot spanning, frustratie of teleurstelling leiden;
• benoemen wat uit onderzoek bekend is over geboorteplannen, tevredenheid, regie, verwachtingen en bevallingservaring;
• herkennen wanneer een geboorteplan vooral bestaat uit uitkomsten en interventies, en waarom dat kwetsbaar kan zijn;
• onderscheid maken tussen een wens, verwachting, behoefte, angst en grens;
• beter doorvragen bij formuleringen zoals “ik wil geen knip”, “niet te medisch” of “alles alleen met toestemming”;
• met zwangeren en partners spreken over realistische voorbereiding zonder hun autonomie te ondermijnen;
• omgaan met geboorteplannen die bij jou als zorgverlener irritatie, spanning of weerstand oproepen;
• geboorteplannen gebruiken als startpunt voor communicatie, gezamenlijke besluitvorming en trauma-sensitieve zorg.

Voor wie?

Deze scholing is bedoeld voor geboortezorgprofessionals die in hun werk te maken hebben met geboorteplannen, bevalplannen of bevalwensen.

• eerstelijns verloskundigen;
• klinisch verloskundigen;
• gynaecologen;
• artsen (verloskundeartsen, AIOS en ANIOS);
• obstetrieverpleegkundigen;
• kraamverzorgenden;
• doula’s en geboortecoaches;
• andere professionals die zwangeren begeleiden bij voorbereiding op de bevalling.

De scholing is relevant voor iedereen die merkt dat geboorteplannen in de praktijk niet altijd doen waarvoor ze bedoeld zijn – en die wil leren hoe het beter kan.

Programma

13.15 – 13.30
Welkom, introductie en vragen van deelnemers

13.30 – 14.00
Waarom geboorteplannen vaak tot spanning leiden
Over verwachtingen, interpretatieverschillen, frustratie bij zorgverleners en teleurstelling bij zwangeren.

14.00 – 14.30
Wat zegt de evidence?
Over geboorteplannen, tevredenheid, ervaren regie, communicatie, verwachtingen en positieve of traumatische bevallingservaringen.

14.30 – 14.45
Pauze

14.45 – 15.30
Aan de slag met geboorteplannen uit de praktijk
We bekijken voorbeelden van geboorteplannen die op het eerste gezicht duidelijk lijken, maar bij nader kijken juist veel vragen oproepen.

15.30 – 16.00
Van wens naar behoefte
Hoe vraag je door? Hoe herken je de vraag achter de vraag? En hoe bespreek je voorkeuren, zorgen of grenzen zonder in discussie of onderhandeling terecht te komen?

16.00 – 16.20
Hoe maak je geboorteplannen wél helpend?
Over realistische voorbereiding, communicatie, gezamenlijke besluitvorming en trauma-sensitieve begeleiding.

16.20 – 16.30
Vragen en afronding

Werkvormen

De scholing bestaat uit interactieve kennisoverdracht, bespreking van wetenschappelijke literatuur, reflectievragen, analyse van praktijkvoorbeelden/geboorteplannen en plenaire bespreking van casuïstiek.

Belangrijk om te weten

Deze scholing gaat over evidence-based werken met geboorteplannen in brede zin.

De uitgangspunten achter de BevalKaart komen daarbij aan bod, omdat de BevalKaart is ontwikkeld vanuit dezelfde wetenschappelijke en praktijkgerichte vragen: hoe ondersteun je voorbereiding, regie, communicatie en realistische verwachtingen rondom de bevalling?

De BevalKaart zelf wordt in deze scholing niet verstrekt als document voor eigen gebruik, praktijkbrede implementatie, eigen cursussen of verspreiding aan cliënten/patiënten.

Wil je als VSV of ziekenhuis met de BevalKaart werken? Dan kan dat via een apart traject met scholing, implementatieafspraken, licentieverklaring, gebruiksvoorwaarden en versiebeheer. Neem vrijblijvend contact op met Beval Beter via bevalkaart@bevalbeter.nl

En als je nou denkt : “geboorteplannen werken toch niet”

Misschien heb je gelijk – als geboorteplannen alleen bestaan uit lijstjes met wensen, wil-niet’s en scenario’s.

Maar als je ze gebruikt als ingang voor een goed gesprek, kunnen ze juist helpen om spanning vóór te zijn, verwachtingen realistischer te maken en zorg beter af te stemmen op wat iemand nodig heeft.

Daar gaat deze scholing over.

Praktische informatie

Datum: dinsdag 24 november
Tijd: 13.15–16.30 uur
Vorm: online
Kosten: € 150
Accreditatie: aangevraagd voor verloskundigen (KNOV + Kwaliteitsregister klinisch verloskundigen)
Aantal deelnemers: max. 20